Update 31 maart                                                                 Sneeuw

Terwijl in de aanloop naar Pasen het in Nederland volop voorjaar is zitten wij hierboven nog midden in de winter. Het is de laatste fase van de winter, de zogenaamde vårvinter (lentewinter). Deze periode kenmerkt zich door de vele zonuren. 's Ochtends om 5 uur wordt het al licht en ook 's avonds is goed te merken dat de dagen langer worden, zeker nu we de wintertijd vaarwel gezegd hebben.

klik voor grote fotoHet Nederlandse gezegde "maart roert zijn staart" geldt zeker ook voor het weer in Lapland. Zo werden we afgelopen zaterdag nog eens getracteerd op zo'n 35cm. nieuwe sneeuw. Normaal krijg ik dan 'smorgens wel hulp van de buurman met z'n tractor bij het wegwerken van deze hoeveelheden. Maar zaterdag zijn in Malå, een dorp hier 60km. vandaan, de wereldkampioenschappen sneeuwscooterracen gehouden. En de buurman, die ook een taxibedrijf heeft, was tot diep in de nacht aan het werk geweest met het naar huis rijden van de bezoekers van de, aansluitend aan het kampioenschap gehouden, feestavond. Tegen de tijd dat hij uit z'n bed kwam en z'n tractor startte was ik net klaar met het schoonscheppen van de oprit. Nu had ik natuurlijk ook rustig kunnen wachten tot hij wakker zou worden, want het was tenslotte zondag en ik moest niet zo nodig ergens naar toe. Echter ik vond dat het weer eens tijd werd dat ik wat aan m'n conditie kon doen en dus stapte ik om 7 uur, gewapend met m'n sneeuwschep, de verse sneeuw in. Om half 12 was de klus geklaard en na een warme douche was het dubbel genieten van de gerookte forel met brood en een warme kop chocomel.

klik voor grote afbeeldingOp het kaartje hiernaast is goed te zien waar momenteel de sneeuwgrens loopt in Zweden. Het groene gedeelte in het zuiden is geheel sneeuwvrij. In de witte zone ligt plaatselijk nog een beetje sneeuw en meer noordelijk wordt de sneeuwdikte aangegeven middels de kleuren lichtblauw en donkerblauw. Daarbij staat deze laatste kleur voor een dikte van meer dan 75 cm. Nou, wij zitten ongeveer bij het kruisje en ik kan jullie verzekeren dat die 75 cm. schromelijk onderdreven zijn. Als ik onderweg van de sneeuwscooter de diepe sneeuw in stap dan zak ik zonder problemen tot borsthoogte weg in de sneeuw. Ik ben 1.94 lang, dus het sneeuwdek zal toch zeker zo'n 1.50 mtr zijn. Trouwens geen gemakkelijke opgave om na die stap in het sneeuwdiepe weer terug op de scooter te klimmen, dat witte goedje biedt totaal geen houvast.

Voor de geinteresseerden hier de link waar de actuele sneeuwhoogte te zien is. Je kunt aan de rechterkant een datum aanklikken en dan zie je de sneeuwhoogte van dat moment. Goed is te zien dat een maand geleden heel Zweden nog onder een sneeuwdeken verborgen lag. En als we nog een maand verder zijn zal ook hierboven de sneeuw ver verdwenen zijn. Tenminste dat hopen we want zo langzamerhand worden de 'vliegviskriebels' steeds sterker!




Update 25 maart                                                                 Foto's

We hebben een paar schitterende dagen achter de rug. 's Ochtends om 6 uur was het steevast -25 graden maar door de wolkenloze hemel kon de zon daarna ongestoord zijn gang gaan en hadden we rond het middaguur flinke plusgraden. Ondanks alle sneeuw en ijs voelde het toch aan alsof je in Spanje zat. De blootstelling aan de zon tijdens m'n dagelijkse uitstapjes is dan ook goed aan me te zien. De bleke wintertint heeft plaats gemaakt voor een "gezond", zuid-Europees aandoend, kleurtje. Althans mijn gezicht.

Verder valt er niet zo heel veel te melden, zij het dat het vandaag (voorlopig) afgelopen is met dit mooie weer en het is gaan sneeuwen. De laatste keer dat ze hierboven een vergelijkbare hoeveelheid sneeuw hadden was in 1988, een hele tijd geleden dus.

In deze update wat minder tekst maar des te meer foto's. Het zijn plaatjes die ik de afgelopen week geschoten heb. Klik op de foto voor de vergroting.
klik voor grote foto   klik voor grote foto    klik voor grote foto
                                 klik voor grote foto        klik voor grote foto
klik voor grote foto   klik voor grote foto   klik voor grote foto
                                klik voor grote foto         klik voor grote foto
klik voor grote foto   klik voor grote foto   klik voor grote foto
                                 klik voor grote foto        klik voor grote foto       

Update 19 maart                                                                Vindelälvsdraget

Alvorens te vertellen over de Vindelälvsdraget wil ik eerst van een aantal letters, die we in Nederland niet kennen, vertellen hoe ze uitgesproken worden.
ä als "ee"
å als "o". (De Nederlandse "o" wordt uitgesproken als "oe".)
ö als "eu"
y deze letter kennen we in Nederland ook maar wordt in Zweden uitgesproken als "uu".
Tot zover deze Zweedse les.

klik voor grote fotoDe Vindelälvsdraget (letterlijk: de vindelälvs-trek) is een jaarlijks terugkerend gebeuren binnen de trek- en sledehonden sport. Het is een estafettewedstrijd die 400 km. lang is en zich uitstrekt over 4 dagen. In die 4 dagen wordt door de honden en hun menners het traject van de vindelälv afgelegd. De start is in het bergdorpje Ammarnäs en de finish in Vännäsby, waar de Vindelälv samenkomt met de Umeåälv. De 100km. die iedere dag ongeveer afgelegd worden zijn weer onderverdeeld in meerdere trajecten van steeds 6-25km. lang. Aan het eind van elk traject wordt de 'estafettestok" doorgegeven aan een ander lid van het team. Er bestaat geen klassenindeling voor de teams en er gelden geen speciale regels voor de teamsamenstelling, behalve dat ieder team uit minimaal 2 equipes moet bestaan. Een equipe is het geheel van hond(en) en menner. De deelnemers zijn Finnen, Noren en natuurlijk Zweden.

klik voor grote fotoIn de dorpjes en gemeenschappen waar de wedstrijd voorbij trekt worden diverse activiteiten georganiseerd en het evenement trekt dan ook altijd veel (voor Laplandse begrippen) publiek. Dit jaar is de 23ste uitvoering van de wedstrijd en er hadden zich 33 teams aangemeld. Sommige teams zijn erg fanatiek en gaan helemaal voor de winst. Maar voor het merendeel van de teams is meedoen belangrijker dan winnen.



klik voor grote foto De tweede dag van de wedstrijd trekt de stoet door ons gebied en dus een uitgelezen kans om dit gebeuren eens van dichtbij te beleven. Ik had me voorgenomen met de sneeuwscooter naar een plek langs het parcours te rijden waar ik met m'n neus erboven op zou zitten als de deelnemers voorbij kwamen. Echter, gisteren heeft het de gehele dag gesneeuwd waardoor de bestaande scootersporen onzichtbaar waren geworden en ik zou me dan ook een weg moeten banen door deze vers gevallen sneeuw. Omdat ik als Nederlander niet met een sneeuwscooter ben opgegroeid en het rijden op z'n ding best even wennen is, besloot ik dan ook op tijd te vertrekken.

klik voor grote fotoMaar de rit door het Laplandse bos en over 2 meren was enerverend doch verliep prima. Veel te vroeg kwam ik dan ook aan op de plek langs het parcours. Het was weliswaar niet koud (-7) maar er hing een grijze grauwe sneeuwlucht en het waaide vrij stevig. Hierdoor was ik, toen na 1.5 uur de eerste deelnemers voorbij kwamen, dan ook al behoorlijk verkleumd geraakt.

Met m'n ijskoude vingers lukte het nog net om de ontspanknop van de camera te bedienen. Ook heb ik een kort filmpje (1min.) van voorbij trekkende honden en hun menners kunnen maken. Leuk is dat je in het filmpje de laatste deelnemer iets naar me hoort roepen. Hij vraagt hoe ver het nog is naar de volgende wissel. Ik was zo geconcentreerd met de camera bezig dat het pas tot me doordrong wat hij riep toen hij al uit het zicht was verdwenen. Ik had het antwoord trouwens ook niet geweten.
                                                        
Een dik uurtje later had ik een 12-tal deelnemers voorbij zien trekken en omdat het inmiddels hard was gaan sneeuwen hield ik het voor gezien. Ondanks dat het zicht door de hevige sneeuwbui minimaal was kwam ik zonder kleerscheuren thuis.
Weer helemaal opgewarmd door de kachel en 2 hete koppen koffie besloot ik maar meteen het stukje voor deze update te schrijven want ik moet zometeen weer naar buiten sneeuwruimen. Overmorgen begint de lente!!
 klik voor grote foto  klik voor grote foto  klik voor grote foto

 


Update 14 maart                                                                Nieuwe bedden

Komend seizoen mag ik heel wat Nederlandse en Belgische vliegvissers in Lapland een visavontuur laten beleven. Toen ik een jaar geleden startte met deze site dacht ik niet dat het zo snel zou gaan. Maar dankzij de inspanningen van enkele kopstukken op vliegvisgebied is ons stekkie in korte tijd behoorlijk bekend geraakt.

Natuurlijk doe ik dit allemaal legaal en volgens de Zweedse regels. Inmiddels is de oprichting van het Zweedse bedrijfje Laplandlife een feit. In een latere update kom ik hier wat uitgebreider op terug. Maar het is in ieder geval goed te weten voor alle gasten die komen dat er over de door hun betaalde gelden gewoon Moms(BTW) en inkomstenbelasting afgedragen wordt. Weliswaar in Zweden maar dat heeft dan weer als voordeel dat het geld ook hier herbesteed wordt. Dit komt dan o.a. de visstand en -mogelijkheden weer ten goede. Niet dat ik er zelf erg rijk van zal worden, tenminste niet in materiële zin. Maar dat is ook nooit de bedoeling geweest. De doelstelling is om een klein inkomen te vergaren zodat we hierboven een onafhankelijk en eenvoudig leven kunnen leiden.

klik voor grote fotoHet overgrote deel van de gasten zijn mannen. En dit terwijl er toch ook vrouwelijke vliegvisverenigingen bestaan? Maar blijkbaar hebben die ons nog niet ontdekt en wordt dat een aandachtspunt voor het najaar. Omdat we dus weinig echtparen op bezoek krijgen hadden we al eerder besloten dat het grote 2-persoons eiken bed niet zou voldoen aan de wensen van onze gasten. Het bed heeft dan ook het veld moeten ruimen voor twee origineel Zweedse 1-persoons boxsprings. Ik heb er een aantal keren op proef geslapen en was niet meer wakker te krijgen!

klik voor grote fotoNieuwe bedden dus, maar niet voordat de kamers ook opnieuw behangen zijn. Het oude behang dateerde nog van de vorige eigenaar en was door de jaren heen flink geperforeerd geraakt door de vele schroefjes en spijkertjes die de evenzo vele schilderijtjes en tierelantijntjes op hun plek moesten houden. Behangen op z'n Zweeds betekent dat je de behanglijm op de muren dient te strijken en niet zo als we in Nederland gewend zijn dat we de banen behang insmeren. Beide methodes hebben voor- en nadelen maar omdat ik hier geen workshop behangen voor gevorderden wil geven ga ik daar niet verder op in. Het was de afgelopen weken voldoende vaak slecht weer zodat ook deze klus inmiddels geklaard is.

Daar komt nog bij: nieuwe gordijntjes en nieuwe nachtkastjes en ik denk dat we trots mogen zijn op de de accommodatie die we onze gasten nu kunnen bieden. En voor de stellen en echtparen die deze kant op komen: Schuif de bedden gerust tegen elkaar!
                              klik voor grote foto      klik voor grote foto



Update 6 maart                                                                 Fiskepremiären - Vispremière

Een herinnering die diep in m’n geheugen gegrift staat is die aan de visdagen op forel toen ik een jongetje van een jaar of 6 was. Er bestond voor mij geen grotere verrassing dan wanneer mijn vader op zatermiddag thuis kwam van z’n werk en vertelde dat we de volgende dag op forel zouden gaan vissen. Dat was het allermooiste dat er bestond: op zondag met m’n vader naar de forellenvijver. Forelvissen was voor mij zelfs nog belangrijker dan de jaarlijkse kermis in ons dorp.
Mijn vader, die gelukkig nog leeft en in zeer goede gezondheid samen met moeders geniet van zijn verdiende oude dag, was helemaal niet zo’n visser. Nu respecteer ik des temeer dat hij toen de moeite nam om op z’n vrije zondag om 4 uur op te staan om z’n kleine jongen te zien glunderen! Want glunderen deed ik. De avond voor de grote dag kon ik natuurlijk niet slapen. Keer op keer bedacht ik welke tactiek ik zou volgen om de meeste en de grootste forellen aan de haak te slaan. Ongeduldig en vol verwachting stond ik ’s morgens naast m’n bed. Het aankleden, ontbijten en de rit naar het forellenwalhalla duurde veel te lang. Als de dag van gisteren herinner ik me de, in mijn kinderogen, veelal oude mannen die voor het hek stonden te wachten als wij aankwamen. De toegang tot de forellenvijvers was afgesloten met een groot, wit, ijzeren hek. Klokslag 6 uur kwam een norse man van de andere kant en opende het hek. Iedereen zette het meteen op een sprinten om de beste plek te bemachtigen en ik sprintte natuurlijk flink mee. Niet dat ik wist waar de beste plek was maar ik was enkel enthousiast om aan de waterkant te komen en m’n grote met 20 gram verzwaarde forellendobber zo ver mogelijk het water op te mikken. Eigenlijk had ik toen al kunnen weten dat mijn vader niet zo van vissen hield want iedereen rende, iedereen behalve m’n vader. Hij kwam op z’n gemak aanlopen, ging zitten en tuigde nog steeds erg op z’n gemak z’n hengel op. Als kleine jongen begreep ik niets van die rust bij m’n vader. Waarom rende hij niet net als iedereen? Nu ik de grens van 50 voorbij ben snap ik het: het vangen van vis was voor hem niet belangrijk. Het was het samenzijn, het samen iets ondernemen, daar ging het om. Het vissen was meer bijzaak.

klik voor grote fotoDe ongeduldige lezer vraagt zich nu natuurlijk af wat dit alles te maken heeft met de fiskepremiären van de Sandsele visvereniging anno 2010. Voor mij was het gevoel vandaag net als toen. Niet dat het meer afgesloten was middels een groot hek dat geopend zou worden door een norse man. Ook rende niemand over het met een halve meter sneeuw bedekte ijs om de beste plek te bemachtigen. Nee het was iets geheel anders dat mij sterk aan die forelvisdagen van vroeger deed denken.

De Fiskepremiären was aangekondigd voor zaterdag 6 maart van 10.00-14.00 uur. Thore, mijn buurman van bijna 79, en ik kwamen om ongeveer half 10 aan bij het meer. Daar was het al behoorlijk druk. Denk nu niet dat er dan 500 of 1000 mensen zijn. Nee, druk wil hierboven zeggen dat er zo’n 25 mensen op dit gebeuren afgekomen zijn. Iedereen zocht zijn plekje op het bevroren meer en zonder dat er een plaatsbepaler of dirigent of iets dergelijks aan te pas kwam bleek, nadat iedereen z’n plek ingenomen had, dat we met z’n allen een kring vormden. Heel bijzonder. Die kring voelde als een teken van verbondenheid. Samen op deze vis première en er samen een gezellige en spannende dag van maken. Het was toen dat ik terug moest denken aan die mannen voor dat grote witte hek. Die verbondenheid en die spanning. Verbonden met elkaar omdat ze samen gaan vissen en die spanning omdat stiekem iedereen voor zich hoopt dat hij/zij de meeste of misschien wel de grootste zal vangen.

klik voor grote fotoKlokslag 10 schalde de stem van de organisator over het ijs dat de visdag geopend was. Pas toen werden de boren op het ijs gezet en werden de gaten geboord. Die discipline is vanzelfsprekend. Niemand zal het in zijn hoofd halen alvast een gat te boren alvorens het sein “visdag geopend” gegeven is.

Over het eigenlijke vissen kan ik kort zijn. Mijn uitrusting bestaat uit een 40 centimeter lang hengeltje met een plastic reeltje, 50 meter .25mm lijn een blinker en 10 centimeter onder die blinker de haak die ik voorzie van een stuk of 5 maden. De blinker met haak mik ik in het gat en laat het geheel zakken tot de bodem. Dan het zaakje een centimeter of 15 inhalen en met korte schokkerige bewegingen proberen de forellen tot aanbeet te verleiden.
klik voor grote foto Voor een vliegvisser een weinig spannende bezigheid maar het is het buiten zijn na een lange winter dat alles goed maakt. Toen we om 10 uur startten was het -15 maar de zon scheen en er was geen wolkje te zien. Snel liep de temperatuur dan ook op tot rond het nulpunt. Lekker warm dus.

Toen we om 2 uur huiswaarts keerden had bijna iedereen een vis gevangen. Sommigen hadden er zelfs 2 maar heel typisch niemand ving er meer dan 2. Net of het van boven af allemaal verdeeld werd.
Ook ik ving mijn vis en nadat hij in zout water 18 minuten gekookt was genoot ik met volle teugen van mijn eerste stoot omega-3 vetzuren van dit seizoen. Vanaf nu zullen er nog vele volgen...




Update 1 maart.                                                                       De Vogels.

klik voor grote fotoAfgelopen nacht is er weer een behoorlijk pak sneeuw gevallen. Niet goed voor het ijsvisseizoen dat eind deze week van start zal gaan. Maar dat is voor latere zorg. Onze grootste zorg van dit moment betreft de vogels. In de update van gisteren vertelde ik al dat ons vogelhuisje iedere dag van de sneeuw wordt ontdaan en opnieuw gevuld met voer. Op de foto hiernaast is het vogelhuisje te zien (alhoewel...) vanmorgen om 6.00 uur. Voordat ik de oprit naar het huis sneeuwvrij maak verzorg ik eerst de vogels. Het is iedere ochtend een feest om te zien hoe ze in de bomen zitten te wachten tot ik m'n werk gedaan heb en ze daarna om beurten hun portie komen halen. Tellen is onmogelijk maar ik schat dat er zeker zo'n dertig à veertig, vooral mezen, al kwetterend zitten te wachten. Hieronder een aantal foto's van de vogels die gebruik maken van ons openlucht restaurant.

       klik voor grote foto   klik voor grote foto  klik voor grote foto
                              specht                                                   vlaamse gaai                                               diverse mezen
                                      klik voor grote foto      klik voor grote foto    
                                                         nog meer mezen                                               goudvink




Update 28 februari.                              Fiskepremiären en Norrsken.
klik voor grote foto
Op de valreep van februari m'n eerste update van 2010. Eigenlijk had ik al 2 weken geleden de eerste update willen plaatsen. Maar net als in Nederland heeft ook Zweden te kampen met een van de strengste winters sinds lange tijd. Weliswaar ligt hierboven het openbare leven niet plat als er wat meer sneeuw valt dan gebruikelijk. Maar andere-voor velen niet minder belangrijke zaken- zoals de start van het ijsvisseizoen, moeten even uitgesteld worden. Het gewicht van de grote sneeuwmassa die op de bevroren meren ligt duwt zo hard op het ijs dat het water omhoog komt. Zoals op de foto hiernaast te zien is vriest het behoorlijk (-38.7) maar de sneeuw op het water isoleert zo goed dat dit maar heel langzaam aanvriest.

klik voor grote fotoDe zogenaamde "fiskepremiären", zeg maar vispremière, is nu gezet op zaterdag 6 maart. Voor de leden van onze visvereniging is dit behalve de eerste visdag van het seizoen ook een sociale gebeurtenis. Velen leven de hele winter min of meer geisoleerd. Vaak is het enige contact dat ze tijdens de strenge winter hebben het wekelijkse praatje met de eigenaar van de buurtwinkel en een toevallige klant.
Het vangen van vis is op deze vispremière dan eigenlijk ook maar bijzaak. Veel belangrijker is het sociale contact en er wordt dan ook heel wat bijgepraat tijdens deze dag. Natuurlijk ga ik er ook naar toe en zal volgende week een update met foto's hieraan wijden.
Op de foto zie je het besneeuwde houthok en sauna achter ons huis. Het vogelhuisje wordt dagelijks van sneeuw ontdaan en weer gevuld met nieuw voer. Veel vogels maken er dankbaar gebruik van.

klik voor grote foto
Een natuurfenomeen dat zich hierboven in de buurt van de poolcirkel 's winters voordoet is het noorderlicht oftewel norrsken in het Zweeds. Dit noorderlicht, ook wel poollicht genoemd, is een fenomeen dat op hoge geografische breedtes 's avonds en 's nachts kan worden waargenomen. Als het poollicht zich voordoet zien we vaak een lichte gloed of is het licht zichtbaar als bewegende bogen, stralenbundels of gordijnen van licht en heel zelden is het zelfs vlammend. Soms staat aan de noordelijke horizon een boog waaruit de lichtstralen als zoeklichten omhoog schieten.


klik voor grote fotoHet poollicht hangt samen met uitbarstingen op de zon, waarbij grote hoeveelheden geladen deeltjes het heelal ingeslingerd worden. Het aardmagnetisch veld zorgt ervoor dat de deeltjesstroom in de omgeving van de aarde wordt afgebogen en in de buurt van de Noord- en Zuidpool met verhoogde snelheid de atmosfeer binnendringt. De van de zon afkomstige deeltjes bevatten veel energie, die in de bovenste kilometers van de atmosfeer door botsingen wordt overgedragen op zuurstof- en stikstofatomen. Die energie komt uiteindelijk weer vrij en wordt op 80 tot 1000 kilometer hoogte uitgestraald in de vorm van het kleurrijke poollicht. Dit werd pas in 1957 ontdekt, tijdens het Internationaal Geofysisch Jaar. (Bron: Wikipedia) De foto's zijn door mijzelf genomen vanaf de achterkant van ons huis. Mijn camera is een simpele digitaalcamera dus de kwaliteit is zeker niet professioneel. Het is een heel onwerkelijk schouwspel en het is dan ook niet vreemd dat voordat het poolicht door de wetenschap werd verklaard er diverse verklaringen zijn te vinden in de mythologie van de culteren die ermee geconfronteerd werden. Het werd vaak als angstaanjagend ervaren en gezien als een voorteken van onheil, oorlog en bloedvergieten.

Tot zover deze eerste update. Het is inmiddels half 10 in de ochtend en het is weer gaan sneeuwen. Buiten is het slechts -12. Het begint alweer wat warmer te worden, het voorjaar nadert........
          
                                                    TERUG NAAR HOME